Πίσω στην κορυφή της σελίδας
01.04.2013 | 10:31

Πρωταπριλιά: Γιατί λέμε ψέματα αυτήν τη μέρα; Από πού ξεκίνησε το έθιμο;

Πρωταπριλιά: Γιατί λέμε ψέματα αυτήν τη μέρα; Από πού ξεκίνησε το έθιμο;
ΣΟΥ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;
Μπορεί πολλοί να πιστεύουν πως τα αθώα ψέματα της Πρωταπριλιάς είναι ελληνική εφεύρεση που πηγάζει από τα βάθη των χρόνων, αλλά κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Τα ψέματα της 1ης Απριλίου, μας έχουν έρθει από την Ευρώπη και υπάρχουν διάφορες εκδοχές σχετικά με τον τόπο και τον χρόνο που γεννήθηκαν.
 
Εκδοχή πρώτη
 
Η πρώτη εκδοχή θέλει το έθιμο να ξεκίνησε από τους Κέλτες. Λαός της βορειοδυτικής Ευρώπης, οι Κέλτες, ήταν δεινοί ψαράδες. Η εποχή του ψαρέματος ξεκινούσε την 1η Απριλίου. Όσο καλοί ψαράδες όμως και να ήταν, την εποχή αυτή του χρόνου τα ψάρια πιάνονται δύσκολα. Έτσι και αυτοί, όπως προστάζει ο κώδικας δεοντολογίας των ψαράδων όλων των εποχών, έλεγαν ψέματα σχετικά με τα πόσα ψάρια είχαν πιάσει. Αυτή η συνήθεια, έγινε με το πέρασμα του χρόνου έθιμο.
 
Εκδοχή δεύτερη
 
Η δεύτερη εκδοχή θέλει γενέτειρα του εθίμου την Γαλλία του 15ου αιώνα, στην οποία για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα η πρώτη του Απρίλη είχε καθιερωθεί ως πρωτοχρονιά. Έτσι ενώ όλη η άλλη Ευρώπη την πρωτοχρονιά την γιόρταζε την 1 Ιανουαρίου, οι Γάλλοι, ήταν οι μοναδικοί που ξεχώριζαν, και την γιόρταζαν την 1 Απρίλη.
 
Όταν το 1564 ο βασιλιάς Κάρολος θ’ αποφάσιζε να το αλλάξει, καθιερώνοντας ως πρώτη του έτους την 1 Ιανουαρίου, συνάντησε έντονες αντιδράσεις από ορισμένους ένθερμους οπαδούς του εθίμου, οι οποίοι επέμεναν σε πείσμα όλων των άλλων να γιορτάζουν σαν πρωτοχρονιά την Πρωταπριλιά. Οι άλλοι που δέχτηκαν την αλλαγή πείραζαν τους “παραδοσιακούς” με κάλπικα πρωτοχρονιάτικα δώρα και πιπεράτα ψέματα.
 
Εκδοχή τρίτη
 
Για κάποιους πάλι, οι πρωταπριλιάτικες φάρσες οφείλουν την ύπαρξή τους στη γιορτή της “Kοροϊδίας και του Ξεγελάσματος” της ρωμαϊκής Θεάς “Bένους Aπρίλις”, δηλαδή της Aπριλίου Aφροδίτης, που έδινε το έναυσμα για απελευθέρωση του πνεύματος ταυτόχρονα με την οργιώδη απελευθέρωση της φύσης…
 
Η Πρωταπριλιά στην Ελλάδα
 
Στην Ελλάδα διαφοροποιήθηκε το έθιμο και πήρε την γνωστή ελληνική χροιά. Η βασική ιδέα βέβαια παρέμεινε ίδια. Λέμε αθώα ψέματα με σκοπό να ξεγελάσουμε το “θύμα” μας. Σε κάποιες περιοχές της πατρίδας μας, θεωρούν ότι όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλο, θα έχει την τύχη με το μέρος του όλη την υπόλοιπη χρονιά. Σε κάποιες άλλες πιστεύουν ότι ο “θύτης” θα έχει καλή σοδειά στις καλλιέργειες του. Όσο για το “θύμα”, πιστεύεται ότι, σε αντίθεση με τον “θύτη”, θα έχει γρουσουζιά τον υπόλοιπο χρόνο και πιθανότατα αν είναι παντρεμένος θα χήρεψει γρήγορα. Στη Θράκη το βρόχινο νερό της Πρωταπριλιάς θεωρείται θεραπευτικό και γι’ αυτό το μαζεύουν σε μπουκάλι και πίνει απ’ αυτό ο άρρωστος.
 
Στην Κομοτηνή, την παλιά Γκιουμουλτζίνα, λέγανε πως την πρωταπριλιά το είχαν σε καλό να γελούν, “για να γίνουν τα κουκούλια τους”, όταν, βέβαια, είχαν σηροτροφία (εκτροφή μεταξοσκωλήκων).
 
(Πηγή: Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα)

Βαθμολόγησέ το
Εσύ τι λες; Πες τη γνώμη σου
Top 10
close button

Κάντε Like: Tlife.gr στο Facebook