Η Emily Ratajkowski βρέθηκε το βράδυ του Σαββάτου 3 Οκτωβρίου στην Αθήνα και, αναπόφευκτα, όλα τα βλέμματα στράφηκαν επάνω της.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η 35χρονη Αμερικανίδα συνόδευσε τον σύντροφό της, Romain Gavras, στην ελληνική πρεμιέρα της νέας του ταινίας «Θυσία» (Sacrifice), η οποία πραγματοποιήθηκε στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση. Η ταινία, με πρωταγωνιστές μεταξύ άλλων τους Anya Taylor-Joy, Chris Evans, Vincent Cassel, Salma Hayek Pinault και John Malkovich, αποτελεί το αγγλόφωνο κινηματογραφικό ντεμπούτο του Ελληνογάλλου σκηνοθέτη.
Η παρουσία της Emily Ratajkowski στο πλευρό του Romain Gavras ήταν μία ακόμη κοινή δημόσια εμφάνιση για το ζευγάρι, που επιβεβαίωσε τη σχέση του μέσα στο 2026. Μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα, εκείνη είχε βρεθεί μαζί του στα VMAs, αυτοσαρκαζόμενη μάλιστα στα social media ως «groupie» του σκηνοθέτη και των συνεργατών του.
Πίσω, όμως, από την εικόνα της εντυπωσιακής μελαχρινής που έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα μοντέλα της γενιάς της υπάρχει μια αρκετά πιο σύνθετη ιστορία.
Γιατί η Emily Ratajkowski είναι η γυναίκα που έγινε διάσημη μέσα από ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα video clips της προηγούμενης δεκαετίας, έχτισε μία ολόκληρη καριέρα πάνω στην εικόνα και το σώμα της και, χρόνια αργότερα, άρχισε να γράφει ακριβώς γι’ αυτό: για το ποιος τελικά κατέχει τη γυναικεία εικόνα, ποιος κερδίζει από αυτήν και εάν το να επιλέγει μια γυναίκα να είναι sexy μπορεί να αποτελεί πράξη ελευθερίας μέσα σε έναν κόσμο που εξακολουθεί να την κοιτάζει μέσα από το ανδρικό βλέμμα.
Ποια είναι η Emily Ratajkowski
Η Emily O’Hara Ratajkowski γεννήθηκε στις 7 Ιουνίου 1991 στο Λονδίνο από Αμερικανούς γονείς και μεγάλωσε κυρίως στην Καλιφόρνια. Μπήκε από πολύ μικρή στον χώρο του modeling και υπέγραψε με τη Ford Models, ενώ αργότερα φοίτησε για έναν χρόνο στο UCLA, πριν εγκαταλείψει τις σπουδές της για να αφοσιωθεί στην καριέρα της.
Το ενδιαφέρον είναι ότι εκείνη η σύντομη πανεπιστημιακή περίοδος άφησε το αποτύπωμά της. Χρόνια αργότερα, σε ένα προσωπικό δοκίμιο που έγραψε για το Harper’s Bazaar, θυμήθηκε το μάθημα Gender Studies που είχε παρακολουθήσει ως πρωτοετής.
«Ήμουν σοκαρισμένη από το πόσο λίγα καταλάβαινα για το φύλο και αυτό με έκανε να αρχίσω να εξετάζω τη δική μου ταυτότητα ως γυναίκα», έγραψε η ίδια.
Τότε, βέβαια, η Emily Ratajkowski δεν μπορούσε να γνωρίζει ότι λίγα χρόνια αργότερα το δικό της σώμα θα βρισκόταν στο κέντρο μιας παγκόσμιας συζήτησης για το σεξ, τη γυναικεία εικόνα και τα όρια ανάμεσα στην απελευθέρωση και την αντικειμενοποίηση.
Το «Blurred Lines» που άλλαξε τη ζωή της
Το 2013 ήρθε το «Blurred Lines».
Η Emily Ratajkowski εμφανίστηκε στο video clip της τεράστιας επιτυχίας του Robin Thicke με τους Pharrell Williams και T.I. και σχεδόν μέσα σε μία νύχτα το πρόσωπο και το σώμα της έγιναν αναγνωρίσιμα σε ολόκληρο τον κόσμο. Το τραγούδι και κυρίως το video clip προκάλεσαν έντονη συζήτηση για τον τρόπο με τον οποίο παρουσίαζαν τις γυναίκες: η εικόνα σχεδόν γυμνών μοντέλων δίπλα σε ντυμένους άνδρες έγινε για πολλούς χαρακτηριστικό παράδειγμα του «male gaze».
Για την ίδια, ωστόσο, τα πράγματα ήταν πιο περίπλοκα.
Για χρόνια υπερασπιζόταν εκείνη την εμπειρία ως κάτι που την είχε κάνει να αισθανθεί δυνατή. Όπως εξήγησε αργότερα, σε σχέση με άλλες δουλειές που έκανε τότε ως άγνωστο μοντέλο, το set του «Blurred Lines» της είχε αρχικά δημιουργήσει ένα αίσθημα ασφάλειας: η σκηνοθέτις ήταν γυναίκα, όπως και πολλά μέλη της δημιουργικής ομάδας.
Χρόνια μετά, όμως, θα επανερχόταν σε εκείνη την ημέρα με εντελώς διαφορετική ματιά.
Στο βιβλίο της «My Body», η Ratajkowski κατήγγειλε ότι κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων ο Robin Thicke άγγιξε το στήθος της χωρίς τη συγκατάθεσή της. Ο Thicke δεν απάντησε όταν το TIME ζήτησε σχόλιο σχετικά με τον ισχυρισμό της.
Η ίδια παραδέχθηκε αργότερα ότι το συγκεκριμένο κείμενο ήταν ένα από εκείνα που αρχικά δεν ήθελε καν να γράψει.
«Για πολύ καιρό μιλούσα για εκείνο το video ως μια empowering, συναρπαστική και διασκεδαστική εμπειρία», είχε πει στην Washington Post, εξηγώντας ότι μπορούσαν να συνυπάρχουν δύο αλήθειες: η καλή εμπειρία που είχε με τις γυναίκες του set και ένα περιστατικό που την έκανε να νιώσει ταπεινωμένη.
Και ίσως αυτή η αντίφαση να αποτελεί το κλειδί για να καταλάβει κανείς την Emily Ratajkowski σήμερα.
«Το να είμαι sexy άρχισε να μοιάζει με δύναμη»
Η Ratajkowski δεν επιχείρησε ποτέ να αποκηρύξει τη σεξουαλικότητα που την έκανε διάσημη. Αντίθετα, ένα μεγάλο μέρος της δημόσιας τοποθέτησής της περιστρέφεται γύρω από το δικαίωμα μιας γυναίκας να είναι sexy χωρίς αυτό να ακυρώνει τη σοβαρότητα, την ευφυΐα ή την πολιτική της θέση.
Σε προσωπικό της κείμενο για το Harper’s Bazaar το 2019, παραδέχθηκε ότι ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβάνεται η ίδια τη θηλυκότητα δεν υπάρχει σε κοινωνικό κενό.
«Είμαι σίγουρη ότι πολλοί από τους τρόπους με τους οποίους εξακολουθώ να είμαι “sexy” είναι βαθιά επηρεασμένοι από τον μισογυνισμό», έγραψε.
Αμέσως μετά, όμως, έθεσε το ερώτημα που συνοψίζει μεγάλο μέρος της σκέψης της: «Δεν είναι αυτό ο φεμινισμός – η επιλογή;».
Για την ίδια, το ζήτημα δεν είναι εάν μια γυναίκα θα φορέσει ένα αποκαλυπτικό φόρεμα ή θα καλύψει το σώμα της. Είναι ποιος αποφασίζει.
«Μου αρέσει να αισθάνομαι sexy με τον τρόπο που κάνει εμένα προσωπικά να αισθάνομαι sexy. Τελεία», έγραψε στο ίδιο δοκίμιο.
Η Ratajkowski είχε βρεθεί άλλωστε αντιμέτωπη με αυτή την αντίφαση από πολύ μικρή. Έχει περιγράψει πώς γυναίκες μαθαίνουν ότι, εάν ντυθούν με συγκεκριμένο τρόπο, κινδυνεύουν να μη θεωρηθούν άξιες σεβασμού. Η ίδια επέλεξε να αντιστρέψει αυτό το αφήγημα.
«Το να είμαι “sexy” και περιστασιακά hyper feminine άρχισε να μοιάζει με δύναμη για μένα», έχει γράψει.
Από τα εξώφυλλα στις διαδηλώσεις
Κάπου εκεί η Emily Ratajkowski άρχισε να γίνεται κάτι περισσότερο από το «κορίτσι του Blurred Lines».
Στις 4 Οκτωβρίου 2018 βρέθηκε στην Ουάσιγκτον στις κινητοποιήσεις εναντίον της επικύρωσης του Brett Kavanaugh για το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ. Ήταν ανάμεσα στους εκατοντάδες διαδηλωτές που συνελήφθησαν εκείνη την ημέρα, μαζί με την Amy Schumer.
Today I was arrested protesting the Supreme Court nomination of Brett Kavanaugh, a man who has been accused by multiple women of sexual assault. Men who hurt women can no longer be placed in positions of power. https://t.co/nnwq1O4qk3
— Emily Ratajkowski (@emrata) October 4, 2018
Κι όμως, αυτό που ακολούθησε έγινε για την ίδια ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του προβλήματος για το οποίο προσπαθούσε να μιλήσει.
Όπως έγραψε αργότερα, αντί η συζήτηση να επικεντρωθεί στον λόγο για τον οποίο διαδήλωνε, αρκετά δημοσιεύματα και σχόλια ασχολήθηκαν με το γεγονός ότι φορούσε ένα λευκό tank top χωρίς σουτιέν.
«Το γεγονός ότι το σώμα μου ήταν έστω και λίγο ορατό είχε με κάποιον τρόπο ακυρώσει εμένα και την πολιτική μου πράξη. Αλλά γιατί;» αναρωτήθηκε. Και αμέσως μετά έθεσε ένα ακόμη ερώτημα: «Γιατί, ως κοινωνία, επιμένουμε να διαχωρίζουμε το έξυπνο και σοβαρό από το sexy;».
Ίσως εκεί βρίσκεται μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πλευρές της δημόσιας εικόνας της.
Η Emily Ratajkowski δεν θέλησε να γίνει αποδεκτή ως φεμινίστρια εγκαταλείποντας την εικόνα που την έκανε διάσημη. Θέλησε να διεκδικήσει το δικαίωμα να υπάρχουν και τα δύο ταυτόχρονα.
«Δώστε στις γυναίκες την ευκαιρία να είναι ό,τι θέλουν και όσο πολυδιάστατες μπορούν να είναι», έχει γράψει.
«My Body»: Όταν αποφάσισε να ξαναγράψει η ίδια την ιστορία της
Το 2021 η Emily Ratajkowski έκανε ίσως την πιο απροσδόκητη κίνηση της καριέρας της. Κυκλοφόρησε το πρώτο της βιβλίο, «My Body», μια συλλογή προσωπικών δοκιμίων γύρω από το σώμα, την ομορφιά, τη σεξουαλικότητα, το χρήμα, τη δύναμη και τον τρόπο με τον οποίο η γυναικεία εικόνα μετατρέπεται σε προϊόν.
Το βιβλίο έγινε New York Times bestseller.
Και η γυναίκα που είχε περάσει χρόνια μπροστά στον φωτογραφικό φακό βρέθηκε ξαφνικά στην άλλη πλευρά: να εξετάζει ποιος είχε πραγματικά τον έλεγχο όλων αυτών των εικόνων.
Η ίδια δεν έκρυψε ούτε τη δική της συμμετοχή στο σύστημα που πλέον εξέταζε κριτικά. Έχει αναγνωρίσει ότι έχτισε την πλατφόρμα της δημοσιεύοντας εικόνες του προσώπου και του σώματός της. Με το «My Body», όμως, άρχισε να αναρωτιέται εάν η δυνατότητα μιας γυναίκας να κερδίζει χρήματα από την ομορφιά της ισοδυναμεί πράγματι με εξουσία ή αν εξακολουθεί να λειτουργεί μέσα σε ένα σύστημα που έχει δημιουργηθεί από άλλους.
«Ποια είναι η δύναμη του σώματός μου; Είναι ποτέ πραγματικά δική μου δύναμη;» αναρωτήθηκε μιλώντας για τα ερωτήματα που διατρέχουν τα δοκίμια του βιβλίου.
Αυτό είναι και το σημείο στο οποίο η ιστορία της αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον.
Η Emily δεν ισχυρίζεται ότι βρήκε όλες τις απαντήσεις. Αντιθέτως, μοιάζει να ξαναδιαβάζει την ίδια της τη ζωή: την κοπέλα που φωτογραφιζόταν, το μοντέλο που έμαθε ότι η ομορφιά μπορούσε να μετατραπεί σε νόμισμα, το sex symbol που πίστευε ότι είχε τον έλεγχο και τη γυναίκα που αργότερα άρχισε να εξετάζει πόσο πραγματικός ήταν αυτός ο έλεγχος.
Η γυναίκα πίσω από την εικόνα
Η Ratajkowski έχει υποστηρίξει ότι μια γυναίκα δεν χρειάζεται να επιλέξει ανάμεσα στη σεξουαλικότητα και στη σοβαρότητα. Ούτε ένα γυμνό σώμα αποτελεί αυτομάτως φεμινιστική πράξη, ούτε όμως η έκθεσή του αφαιρεί από μια γυναίκα το δικαίωμα να μιλά για πολιτική, εξουσία και ισότητα.
Ακόμη και η ίδια η σκέψη της έχει εξελιχθεί.
Στα πρώτα χρόνια της καριέρας της αντιμετώπιζε την οικονομική ανεξαρτησία και τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί την εικόνα της προς όφελός της ως μορφή empowerment. Μεγαλώνοντας, άρχισε να αναρωτιέται εάν το να «κερδίζεις» μέσα σε ένα σύστημα σημαίνει απαραίτητα ότι έχεις και τη δύναμη να αλλάξεις τους κανόνες του.
Το «Blurred Lines» δεν εξαφανίστηκε από την ιστορία της. Παραμένει εκεί, ως η στιγμή που την έκανε παγκοσμίως διάσημη αλλά και ως η εμπειρία στην οποία επέστρεψε χρόνια αργότερα για να καταλάβει καλύτερα τη σχέση της με την εξουσία, το σώμα της και το ανδρικό βλέμμα.
Δεκατρία χρόνια μετά το video clip που την έκανε παγκόσμιο sex symbol, η Emily Ratajkowski εξακολουθεί να ποζάρει, να αγαπά τη μόδα, να φορά αποκαλυπτικά φορέματα και να αντιμετωπίζει τη σεξουαλικότητά της ως κομμάτι της ταυτότητάς της. Μόνο που πλέον γράφει βιβλία, συμμετέχει σε δημόσιες συζητήσεις για το γυναικείο σώμα και έχει βρεθεί στον δρόμο για να διαδηλώσει για τα δικαιώματα των γυναικών.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ