Αν θέλεις τα έφηβα παιδιά σου να σου ανοίγονται, μάθε τι πρέπει να κάνεις!

Δεν ξυπνάς μια μέρα και ξαφνικά το παιδί σου αποφασίζει να σου ανοίξει την καρδιά του στην εφηβεία. Αυτό που ζεις στα 15, το έχεις χτίσει πολύ νωρίτερα, κάπου ανάμεσα σε ιστορίες πριν τον ύπνο, σε διαδρομές με το αυτοκίνητο και σε εκείνα τα ατελείωτα “κοίτα τι έκανα”. Αν περιμένεις να μεγαλώσει για να γίνει πιο επικοινωνιακό, μάλλον θα απογοητευτείς. Η αλήθεια είναι πιο απλή και λίγο πιο άβολη, γιατί σε βάζει μέσα στο παιχνίδι από νωρίς. Η εμπιστοσύνη δεν έρχεται με συμβουλές, έρχεται με παρουσία. Και όχι την τέλεια, την πραγματική. Εκεί που θα αφήσεις για λίγο το κινητό, που θα αντέξεις να ακούσεις κάτι που σου φαίνεται ασήμαντο, που θα δείξεις ότι έχει χώρο μέσα σου αυτό που σου λέει. Αυτό είναι το σημείο εκκίνησης για όλα.

Μικρές στιγμές, μεγάλη ασφάλεια

Δεν χρειάζεται να κάνεις κάτι εντυπωσιακό για να χτίσεις εμπιστοσύνη. Χρειάζεται να είσαι εκεί. Και το “εκεί” δεν είναι μόνο φυσικό, είναι κυρίως συναισθηματικό. Όταν σου μιλάει για κάτι μικρό, όσο μικρό κι αν σου φαίνεται, εκείνη τη στιγμή για εκείνο είναι ολόκληρος κόσμος. Αν το προσπεράσεις, μαθαίνει ότι δεν αξίζει να μιλήσει. Αν σταθείς, μαθαίνει ότι έχει σημασία. Αυτές οι μικρές στιγμές είναι σαν καταθέσεις σε έναν λογαριασμό εμπιστοσύνης που δεν φαίνεται αλλά δουλεύει αθόρυβα. Δεν χρειάζονται ειδικές γνώσεις, χρειάζεται να κατεβάσεις λίγο ρυθμούς και να μπεις στον δικό του. Να το κοιτάξεις στα μάτια, να αντιδράσεις, να γελάσεις, να δείξεις ότι το παίρνεις στα σοβαρά. Έτσι δημιουργείται η ασφάλεια που αργότερα θα το κάνει να σε πλησιάσει όταν τα πράγματα γίνουν πιο δύσκολα.

Άκου όταν είναι έτοιμο, όχι όταν σε βολεύει

Τα παιδιά δεν λειτουργούν με πρόγραμμα όταν πρόκειται να μοιραστούν κάτι σημαντικό. Δεν θα σου πουν “έχω κάτι να σου πω στις 18:30”. Θα το πουν όταν νιώσουν ότι μπορούν. Μπορεί να είναι την ώρα που πας να ξεκουραστείς ή όταν είσαι ήδη κουρασμένη. Εκεί είναι το δύσκολο σημείο για σένα, γιατί πρέπει να διαλέξεις αν θα το ακούσεις πραγματικά ή αν θα το αφήσεις για μετά, που συνήθως δεν έρχεται ποτέ. Όταν ανταποκρίνεσαι εκείνη τη στιγμή, του δείχνεις ότι οι ανάγκες του έχουν χώρο στη ζωή σου. Δεν σημαίνει ότι θα τα αφήνεις όλα πάντα, σημαίνει όμως ότι αναγνωρίζεις τη στιγμή. Αυτή η ευελιξία δημιουργεί ένα παιδί που δεν φοβάται να μιλήσει, γιατί ξέρει ότι δεν χρειάζεται να περιμένει την “κατάλληλη ώρα” για να το ακούσεις.

Μην διορθώνεις, κράτα χώρο

Η μεγαλύτερη παγίδα είναι να βιαστείς να λύσεις το πρόβλημα. Να δώσεις συμβουλές, να εξηγήσεις, να διορθώσεις. Εκεί όμως χάνεται η ουσία. Το παιδί δεν έρχεται πάντα για λύση, έρχεται για να νιώσει ότι το καταλαβαίνεις. Αν κάθε φορά που ανοίγεται, παίρνει πίσω οδηγίες ή κριτική, την επόμενη θα το σκεφτεί. Αν όμως βρει έναν χώρο όπου μπορεί απλά να πει αυτό που νιώθει χωρίς να διορθωθεί, τότε σε εμπιστεύεται. Μπορείς να πεις λίγα και ουσιαστικά, “σε ακούω”, “πρέπει να ήταν δύσκολο”, “πες μου κι άλλο”. Αυτές οι φράσεις δεν λύνουν το πρόβλημα, αλλά χτίζουν κάτι πιο σημαντικό, τη σχέση. Και μέσα σε αυτή τη σχέση, αργότερα θα χωρέσουν και οι συμβουλές σου, χωρίς να μοιάζουν με πίεση.

Κάθε φορά που κάθεσαι και ακούς κάτι μικρό, κάτι φαινομενικά ανούσιο, βάζεις ένα λιθαράκι σε κάτι πολύ μεγαλύτερο. Δεν φαίνεται εκείνη τη στιγμή, αλλά μεγαλώνει μαζί με το παιδί σου. Και όταν έρθουν οι πιο δύσκολες κουβέντες, αυτές που δεν λέγονται εύκολα, εκεί θα φανεί τι έχεις χτίσει. Δεν χρειάζεται να είσαι τέλεια, χρειάζεται να είσαι διαθέσιμη, αληθινή και σταθερή. Αυτό που τελικά μένει δεν είναι τι είπες, αλλά πώς το έκανες να νιώσει όταν μιλούσε. Και αυτό είναι που κάνει ένα παιδί να επιστρέφει σε σένα ξανά και ξανά, όχι από υποχρέωση, αλλά από επιλογή.

Κεντρική εικόνα και εικόνα άρθρου: iStock