Έχεις ντροπαλό παιδί; Δες πώς μπορείς να το στηρίξεις χωρίς να το πιέσεις

Υπάρχει εκείνη η στιγμή που το παιδί σου κολλάει πίσω σου σε μια παιδική χαρά, αποφεύγει το βλέμμα του άλλου παιδιού στο πάρτι ή χρειάζεται μισή ώρα για να πει ένα απλό «γεια». Και τότε αρχίζει το άγχος. Μήπως δυσκολεύεται; Μήπως θα μείνει πίσω; Μήπως κάνω κάτι λάθος; Αν έχεις ντροπαλό παιδί, το πρώτο που χρειάζεται να ακούσεις είναι αυτό: η ντροπαλότητα δεν είναι πρόβλημα προς επίλυση. Είναι ένας τρόπος να υπάρχει κανείς στον κόσμο. Δεν σημαίνει αδυναμία, ούτε έλλειψη κοινωνικών δεξιοτήτων. Σημαίνει ότι το παιδί χρειάζεται χρόνο, ασφάλεια και χώρο για να ζεσταθεί. Ο δικός σου ρόλος δεν είναι να το αλλάξεις, αλλά να του δείξεις ότι μπορεί να σταθεί όπως είναι και ταυτόχρονα να μάθει να ανοίγεται, με τον δικό του ρυθμό.

Μην κολλάς ετικέτες, χτίσε αφήγημα

Όταν λες «είναι ντροπαλό», ακόμα κι αν το λες τρυφερά, το παιδί το ακούει σαν ορισμό χαρακτήρα. Σαν κάτι μόνιμο και αμετακίνητο. Αντί γι’ αυτό, άλλαξε το αφήγημα. Μίλα για συναισθήματα, όχι για ταμπέλες. Πες ότι μερικές φορές νιώθει άβολα με καινούριους ανθρώπους ή ότι χρειάζεται λίγο χρόνο μέχρι να αισθανθεί άνετα. Έτσι μαθαίνει ότι αυτό που νιώθει είναι κατάσταση, όχι ταυτότητα. Παράλληλα, δείξε του τα δυνατά του σημεία. Τα ντροπαλά παιδιά συχνά είναι παρατηρητικά, καλοί ακροατές, έχουν φαντασία και ενσυναίσθηση. Όταν το παιδί αρχίζει να βλέπει τι προσφέρει σε μια σχέση, νιώθει πιο σίγουρο να μπει σε αυτή. Δεν το σπρώχνεις να μιλήσει, του δίνεις λόγο να θέλει να το κάνει.

Το καινούριο φοβίζει, το γνώριμο καθησυχάζει

Η ντροπαλότητα σχεδόν πάντα φουντώνει στο άγνωστο. Νέο σχολείο, νέα ομάδα, νέοι άνθρωποι. Αν μπορείς να κάνεις το άγνωστο λίγο πιο γνώριμο, έχεις ήδη βοηθήσει πολύ. Μίλα του για το τι θα συμβεί, περιέγραψε τη μέρα, πήγαινε μια βόλτα από τον χώρο πριν ξεκινήσει κάτι καινούριο. Μην υποτιμάς τους φόβους του λέγοντας ότι δεν είναι τίποτα. Για το παιδί είναι κάτι. Αντί να το καθησυχάζεις βιαστικά, άκου τι ακριβώς το αγχώνει. Όταν νιώθει ότι το καταλαβαίνεις, χαλαρώνει. Και τότε μπορείς να του θυμίσεις ότι έχει ξαναφοβηθεί και τα κατάφερε. Η εμπιστοσύνη δεν χτίζεται με παραινέσεις, χτίζεται με εμπειρίες που βγήκαν καλά.

Προστάτευσε χωρίς να φυλακίζεις

Είναι δελεαστικό να το γλιτώσεις από ό,τι το δυσκολεύει. Να πεις «δεν πειράζει, δεν θα πάμε», «δεν χρειάζεται να συμμετέχεις». Κάποιες φορές είναι σωστό, αλλά αν γίνεται κανόνας, το μήνυμα που περνάς είναι ότι η αποφυγή είναι λύση. Το ζητούμενο δεν είναι να το πετάξεις στα βαθιά, αλλά να του μάθεις να μπαίνει στο νερό σιγά σιγά. Μπορεί να παρακολουθήσει πρώτα, να δοκιμάσει λίγο, να κάνει ένα μικρό βήμα κάθε φορά. Και αν μια μέρα δεν τα καταφέρει, δεν χάθηκε ο κόσμος. Η πρόοδος δεν είναι ευθεία γραμμή. Άλλες μέρες θα σε εκπλήσσει και άλλες θα γυρίζει πίσω. Το σημαντικό είναι να νιώθει ότι είσαι εκεί, όχι για να το σώσεις, αλλά για να το στηρίξεις.

Στο τέλος, αυτό που χρειάζεται ένα ντροπαλό παιδί δεν είναι να γίνει εξωστρεφές, αλλά να νιώσει άνετα με τον εαυτό του. Δεν χρειάζεται να έχει πολλούς φίλους, αρκεί να έχει ουσιαστικές σχέσεις. Δεν χρειάζεται να μιλάει πολύ, αρκεί να ξέρει ότι η φωνή του μετράει. Όταν το παιδί μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον που σέβεται τον ρυθμό του και το ενθαρρύνει χωρίς πίεση, μαθαίνει κάτι πολύ πιο σημαντικό από το να ανοίγεται κοινωνικά. Μαθαίνει ότι μπορεί να είναι ο εαυτός του και να βρίσκει τη θέση του στον κόσμο, με τον δικό του τρόπο.

Κεντρική εικόνα και εικόνα άρθρου: iStock