Δεν μαθαίνουν όλα τα παιδιά με τον ίδιο τρόπο – Ποιος είναι ο ιδανικός για το δικό σου;

Κάποιες φορές κάθεσαι δίπλα στο παιδί σου για να διαβάσετε και μέσα σε δέκα λεπτά αναρωτιέσαι πώς γίνεται να εξηγείς κάτι τόσο απλό και εκείνο να σε κοιτάζει σαν να μιλάς άλλη γλώσσα. Η αλήθεια είναι ότι η δυσκολία δεν βρίσκεται πάντα στο μάθημα, αλλά στον τρόπο που παρουσιάζεται. Δεν μαθαίνουν όλα τα παιδιά με τον ίδιο τρόπο και αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιο είναι πιο έξυπνο ή πιο αδύναμο από κάποιο άλλο. Σημαίνει απλώς ότι ο εγκέφαλός του επεξεργάζεται διαφορετικά τις πληροφορίες. Όταν ανακαλύψεις τι λειτουργεί καλύτερα για το δικό σου παιδί, το διάβασμα γίνεται πιο ξεκούραστο, η αυτοπεποίθησή του μεγαλώνει και οι καθημερινές συγκρούσεις γύρω από τα μαθήματα μειώνονται αισθητά. Αυτό είναι ίσως το πιο σημαντικό δώρο που μπορείς να του κάνεις.

Δεν υπάρχει ένας σωστός τρόπος για να μαθαίνει ένα παιδί

Οι ειδικοί περιγράφουν τρεις βασικούς τρόπους μάθησης, τον οπτικό, τον ακουστικό και τον βιωματικό. Τα περισσότερα παιδιά δεν ανήκουν αποκλειστικά σε μία κατηγορία, αλλά συνδυάζουν στοιχεία από περισσότερες. Το ζητούμενο δεν είναι να βάλεις μια ταμπέλα στο παιδί σου, αλλά να παρατηρήσεις τι το βοηθά να κατανοεί καλύτερα. Αν θυμάται εύκολα εικόνες, χρώματα και διαγράμματα, πιθανότατα αξιοποιεί περισσότερο την οπτική πληροφορία. Αν συγκρατεί όσα ακούει στις συζητήσεις ή επαναλαμβάνει φωναχτά τα μαθήματα, ίσως προτιμά την ακουστική μάθηση. Αν πάλι χρειάζεται να αγγίξει, να πειραματιστεί ή να κινηθεί για να καταλάβει κάτι, τότε η βιωματική προσέγγιση είναι αυτή που του ταιριάζει περισσότερο. Αυτές οι διαφορές είναι απολύτως φυσιολογικές και εξηγούν γιατί δύο παιδιά της ίδιας ηλικίας μπορεί να αντιδρούν εντελώς διαφορετικά στο ίδιο μάθημα.

Πώς μπορείς να υποστηρίξεις το μαθησιακό του στυλ στην πράξη

Αν το παιδί σου είναι περισσότερο οπτικός τύπος, χρησιμοποίησε χρωματιστούς μαρκαδόρους, κάρτες, σχεδιαγράμματα, βίντεο και νοητικούς χάρτες που οργανώνουν τη γνώση. Αν ανταποκρίνεται καλύτερα στον ήχο, διάβασε μαζί του δυνατά, ενθάρρυνέ το να εξηγεί με δικά του λόγια όσα έμαθε ή να ηχογραφεί τις σημειώσεις του και να τις ακούει αργότερα. Αν ανήκει στα παιδιά που μαθαίνουν μέσα από την πράξη, αξιοποίησε κατασκευές, πειράματα, παιχνίδια ρόλων, επιτραπέζια γνώσεων ή μικρές δραστηριότητες που συνδέουν το μάθημα με την καθημερινότητα. Ακόμη και λίγη κίνηση ανάμεσα στις ασκήσεις μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τη συγκέντρωσή του. Όσο πιο φυσική γίνεται η διαδικασία της μάθησης, τόσο πιο εύκολα η γνώση μετατρέπεται σε εμπειρία που μένει.

Το σημαντικό δεν είναι η κατηγορία, αλλά η παρατήρηση

Οι εκπαιδευτικοί φροντίζουν πλέον να παρουσιάζουν τη γνώση με πολλούς διαφορετικούς τρόπους, όμως ο άνθρωπος που βλέπει το παιδί περισσότερο από όλους είσαι εσύ. Παρατήρησε πότε ενθουσιάζεται, πότε συγκεντρώνεται χωρίς πίεση και πότε χάνει εύκολα το ενδιαφέρον του. Μπορεί να διαπιστώσεις ότι στα μαθηματικά χρειάζεται εικόνες, ενώ στην ιστορία θυμάται καλύτερα όσα ακούει. Ίσως αγαπά τη ζωγραφική, αλλά να καταλαβαίνει τη φυσική μόνο όταν κάνει ένα μικρό πείραμα. Δεν χρειάζεται να περιορίσεις το παιδί σε έναν μόνο τρόπο μάθησης. Αντίθετα, όσο περισσότερους δρόμους του ανοίγεις, τόσο πιο ευέλικτος γίνεται ο τρόπος που σκέφτεται. Αν έχεις απορίες, μια συζήτηση με τον δάσκαλο ή έναν εκπαιδευτικό μπορεί να σου δώσει πολύτιμες ιδέες για το τι λειτουργεί καλύτερα.

Κάθε παιδί έχει τον δικό του ρυθμό, τη δική του περιέργεια και τον δικό του τρόπο να ανακαλύπτει τον κόσμο. Όταν σταματήσεις να συγκρίνεις και αρχίσεις να παρατηρείς πραγματικά, θα δεις ότι πίσω από μια δυσκολία μπορεί να κρύβεται απλώς μια διαφορετική διαδρομή προς τη γνώση. Η μάθηση δεν είναι ένας αγώνας ταχύτητας ούτε ένας διαγωνισμός βαθμών. Είναι μια σχέση που χτίζεται μέρα με τη μέρα και επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο το παιδί βλέπει τον εαυτό του. Αν νιώθει ότι το καταλαβαίνουν και ότι οι προσπάθειές του έχουν αξία, αποκτά μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, δοκιμάζει χωρίς φόβο και δεν εγκαταλείπει εύκολα όταν κάτι το δυσκολεύει. Αυτή η εμπιστοσύνη στις δυνατότητές του είναι το θεμέλιο που θα το συνοδεύει πολύ πέρα από τη σχολική αίθουσα.

Κεντρική εικόνα και εικόνα άρθρου: iStock