Υπάρχει μια ηλικία που το παιδί σου σταματά να πέφτει κάτω στο σούπερ μάρκετ επειδή δεν πήρες γλειφιτζούρι, αλλά ξεκινά να σου απαντά με ένα βλέμμα που θυμίζει κουρασμένο έφηβο Δευτέρα πρωί. Και κάπου εκεί λες μέσα σου, «τι έγινε τώρα;». Το παιδί που μέχρι χθες σου έλεγε τα πάντα, ξαφνικά ξεχνά να μαζέψει τις κάλτσες του, κάνει ότι δεν ακούει όταν το φωνάζεις και έχει μια μικρή αλλά σταθερή αντίσταση σχεδόν σε κάθε οδηγία.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η αλήθεια είναι πως αυτό δεν σημαίνει ότι έγινε κακομαθημένο ούτε ότι απέτυχες σαν γονιός. Στα 6 με 8, το παιδί αρχίζει να καταλαβαίνει περισσότερο τον κόσμο, αποκτά άποψη, συγκρίνει κανόνες, επηρεάζεται από φίλους και δοκιμάζει τα όρια της ανεξαρτησίας του. Και ναι, αυτό συχνά βγαίνει προς τα έξω σαν αντίδραση. Είναι ένας περίεργος συνδυασμός παιδιού και μικρού ανθρώπου που θέλει να νιώθει ότι έχει λόγο μέσα στη ζωή του.
Δεν σου πάει κόντρα, ψάχνει χώρο να μεγαλώσει
Πολλές φορές η αντίδραση των παιδιών σε αυτή την ηλικία μοιάζει προσωπική. Σαν να ξυπνάνε με μοναδικό στόχο να σε δοκιμάσουν ψυχολογικά πριν πιεις δεύτερη γουλιά καφέ. Στην πραγματικότητα όμως, το παιδί δεν προσπαθεί να σε πολεμήσει, προσπαθεί να καταλάβει ποιος είναι. Όταν λέει «όχι», όταν καθυστερεί επίτηδες ή όταν σου απαντά ειρωνικά, συνήθως δοκιμάζει μέχρι πού φτάνει η αυτονομία του. Εκεί χρειάζεται κάτι που ακούγεται εύκολο αλλά είναι τρομερά δύσκολο στην πράξη, σταθερότητα χωρίς φωνές.
Αντί να μπεις αμέσως σε μάχη εξουσίας, βοήθα το να νιώσει ότι το καταλαβαίνεις. Αν παίζει έξω και δεν θέλει να ανέβει για φαγητό, πες του ότι ξέρεις πως περνά καλά και ότι είναι δύσκολο να σταματήσει. Δεν σημαίνει ότι θα μείνει άλλη μία ώρα κάτω, σημαίνει όμως ότι νιώθει πως δεν έχει απέναντί του έναν αστυνόμο αλλά έναν άνθρωπο που βλέπει τι αισθάνεται.
Τα όρια κάνουν τα παιδιά να νιώθουν ασφάλεια
Υπάρχει ένας μύθος ότι τα παιδιά θέλουν απόλυτη ελευθερία. Στην πραγματικότητα, τα περισσότερα παιδιά ηρεμούν όταν ξέρουν τι ισχύει. Μπορεί να γκρινιάζουν για τους κανόνες, αλλά οι ξεκάθαρες γραμμές τα βοηθούν να νιώθουν ασφαλή. Το θέμα είναι ο τρόπος. Άλλο «πόσες φορές θα στο πω;» και άλλο «η συμφωνία μας είναι ότι μαζεύεις τα πράγματά σου πριν ανοίξει η τηλεόραση». Τα παιδιά αυτής της ηλικίας ανταποκρίνονται πολύ καλύτερα όταν ξέρουν εκ των προτέρων τι περιμένεις από αυτά και ποιες θα είναι οι συνέπειες.
Και οι συνέπειες χρειάζεται να έχουν λογική, όχι τιμωρητική διάθεση. Αν παίζει μπάλα μέσα στο σπίτι, η μπάλα φεύγει για λίγο. Όχι επειδή «είσαι κακό παιδί», αλλά επειδή κάποιος μπορεί να φάει το βάζο στο κεφάλι και να ψάχνεις μετά ψυχραιμία και σφουγγαρίστρα μαζί. Επίσης, πολλές φορές αυτό που μοιάζει με ανυπακοή είναι απλώς δυσκολία. Ένα παιδί που αποφεύγει τα μαθήματα μπορεί να ντρέπεται επειδή δεν καταλαβαίνει μαθηματικά και όχι επειδή θέλει να σε εκνευρίσει.
Μερικές μάχες πραγματικά δεν αξίζουν
Κάπου ανάμεσα στο «φόρα ζακέτα» και στο «γιατί το δωμάτιό σου μοιάζει με εγκαταλελειμμένο escape room», υπάρχει μια σημαντική αλήθεια. Δεν χρειάζεται να διορθώνεις τα πάντα. Αν θέλει να βάλει ριγέ μπλούζα με καρό σορτσάκι, άστο. Αν δίπλωσε τα καθαρά ρούχα και τα έχωσε κάτω από το κρεβάτι αντί για το συρτάρι, πάρε μια βαθιά ανάσα και συνέχισε τη ζωή σου.
Όταν διαλέγεις συνεχώς μάχες, το παιδί μπαίνει μόνιμα σε κατάσταση άμυνας. Αντίθετα, όταν του δίνεις μικρές επιλογές και χώρο να αποφασίζει, νιώθει ότι έχει έλεγχο στη ζωή του χωρίς να χρειάζεται να αντιδρά για τα πάντα. Μπορείς να του πεις να διαλέξει ποιο λαχανικό θα φάτε ή ποιο τετράδιο θέλει για το σχολείο. Αυτές οι μικρές αποφάσεις λειτουργούν πολύ πιο δυνατά απ’ όσο νομίζεις. Και κάτι ακόμα σημαντικό, τα παιδιά αλλάζουν πιο εύκολα συμπεριφορά όταν νιώθουν σύνδεση, όχι φόβο. Ένα παιδί που αισθάνεται ότι το ακούς, έχει λιγότερη ανάγκη να φωνάζει για να ακουστεί.
Το πιο δύσκολο κομμάτι στην ηλικία 6 έως 8 δεν είναι η αντίδραση του παιδιού. Είναι ότι εκείνη τη στιγμή δοκιμάζεται και η δική σου αντοχή. Γιατί είσαι κουρασμένος, δουλεύεις, τρέχεις, προσπαθείς να προλάβεις τα πάντα και ξαφνικά πρέπει να διαχειριστείς κι έναν μικρό άνθρωπο που διαπραγματεύεται ακόμη και το αν θα κάνει μπάνιο. Όμως αυτή η φάση κρύβει κάτι όμορφο.
Το παιδί αρχίζει να αποκτά προσωπικότητα, σκέψη, χιούμορ, αντιρρήσεις, χαρακτήρα. Δεν μεγαλώνεις ένα ρομπότ που υπακούει αθόρυβα, μεγαλώνεις έναν άνθρωπο που μαθαίνει πώς να σταθεί στον κόσμο. Και αυτό μερικές φορές είναι θορυβώδες, ακατάστατο και εκνευριστικό. Αλλά είναι και σημάδι ότι εξελίσσεται. Το ζητούμενο δεν είναι να μην αντιδρά ποτέ. Είναι να μάθει σιγά σιγά να εκφράζεται χωρίς να πληγώνει, να ακούει χωρίς να φοβάται και να νιώθει πως μέσα στο σπίτι του υπάρχει χώρος και για τα συναισθήματά του, όχι μόνο για τους κανόνες.
Κεντρική εικόνα και εικόνα άρθρου: iStock
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ