Τα τελευταία χρόνια ακούμε όλο και πιο συχνά τον όρο μικροπλαστικά. Ίσως σου φαίνεται κάτι μακρινό και κάτι που δε σε αφορά, αλλά η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τα μικροπλαστικά είναι πολύ πιο κοντά μας απ’ όσο νομίζουμε: στο νερό που πίνουμε, στο φαγητό μας, ακόμα και στον αέρα που αναπνέουμε.
Τι είναι όμως στην πραγματικότητα, πώς επηρεάζουν την υγεία μας και –το πιο σημαντικό– τι μπορούμε να κάνουμε για να μειώσουμε τις αρνητικές επιδράσεις;
Τι είναι τα μικροπλαστικά;
Μικροπλαστικά ονομάζονται τα πολύ μικρά κομμάτια πλαστικού, με μέγεθος μικρότερο από 5 χιλιοστά. Κάποια δημιουργούνται από τη διάσπαση μεγαλύτερων πλαστικών (μπουκάλια, σακούλες, συσκευασίες), ενώ άλλα παράγονται εξαρχής μικροσκοπικά, όπως οι μικροΐνες από συνθετικά ρούχα ή τα σωματίδια που υπήρχαν παλαιότερα σε scrubs.
Το πρόβλημα; Δεν διασπώνται εύκολα και καταλήγουν παντού: στη θάλασσα, στο έδαφος, στα τρόφιμα και τελικά, στο σώμα μας.
Πώς μπαίνουν τα μικροπλαστικά στον οργανισμό μας;
Η κύρια «πύλη εισόδου» είναι η τροφή και το νερό. Ψάρια και θαλασσινά, αλάτι, εμφιαλωμένο νερό, ακόμα και φρούτα και λαχανικά έχουν βρεθεί να περιέχουν μικροπλαστικά. Παράλληλα, τα εισπνέουμε μέσω του αέρα, ειδικά σε κλειστούς χώρους, όπου κυκλοφορούν μικροΐνες από χαλιά, κουρτίνες και ρούχα.
Μπορεί να ακούγεται τρομακτικό, αλλά η αλήθεια είναι πως όλοι μας εκτιθέμεθα καθημερινά – απλώς μέχρι πρόσφατα δεν το γνωρίζαμε.
Τι σημαίνει αυτό για την υγεία μας;
Η επιστημονική έρευνα βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη, ωστόσο τα πρώτα δεδομένα προκαλούν ανησυχία. Τα μικροπλαστικά δεν είναι απλώς «αθώα» σωματίδια. Συχνά λειτουργούν σαν «σφουγγάρια» που απορροφούν τοξικές ουσίες, βαρέα μέταλλα και χημικά που διαταράσσουν το ορμονικό μας σύστημα.
Μελέτες δείχνουν πιθανή σύνδεση με:
- Φλεγμονές στον οργανισμό
- Ορμονικές διαταραχές
- Προβλήματα στο ανοσοποιητικό
- Επιβάρυνση του εντέρου και της μικροβιακής χλωρίδας
Για τις γυναίκες ειδικά, οι ενδοκρινικοί διαταράκτες που σχετίζονται με τα πλαστικά έχουν μπει στο μικροσκόπιο για πιθανή επίδραση στη γονιμότητα, στον κύκλο και στη συνολική ορμονική ισορροπία.
Ωστόσο, δε μιλάμε για άμεσο κίνδυνο, αλλά για μακροχρόνια, συσσωρευτική επιβάρυνση. Και εδώ ακριβώς έχουμε περιθώριο να δράσουμε.
Τι μπορείς να αλλάξεις στην καθημερινότητά σου;
Δεν χρειάζεται να γίνεις «τέλεια οικολογική» από τη μια μέρα στην άλλη. Μικρές αλλαγές κάνουν μεγάλη διαφορά.
Πες «ναι» στο γυαλί και το ανοξείδωτο
Αντικατάστησε τα πλαστικά μπουκάλια και δοχεία με γυάλινα ή ανοξείδωτα. Ιδιαίτερα για ζεστά ροφήματα ή φαγητό, το πλαστικό απελευθερώνει περισσότερες ουσίες.
Μην ζεσταίνεις φαγητό σε πλαστικό σκεύος
Το να βάλεις ένα πλαστικό σκεύος με φαγητό στον φούρνο μικροκυμάτων είναι ένας κακός συδυασμός. Προτίμησε γυάλινα σκεύη.
Φίλτραρε το νερό σου
Ένα καλό φίλτρο μπορεί να μειώσει σημαντικά την ποσότητα μικροπλαστικών στο νερό βρύσης.
Διάλεξε φυσικά υφάσματα
Βαμβάκι, λινό, μαλλί είναι οι ιδανικότερες επιλογές. Τα συνθετικά ρούχα, απελευθερώνουν μικροΐνες σε κάθε πλύση. Extra tip: πλύνε τα ρούχα σου σε χαμηλότερες στροφές.
Γίνε πιο επιλεκτική με τα καλλυντικά
Απόφυγε προϊόντα με πλαστικά συστατικά και προτίμησε πιο «καθαρές» συνθέσεις. Για να το κάνεις αυτό θα πρέπει να μάθεις πως θα διαβάζεις τις ετικέτες.
Μείωσε το περιττό πλαστικό στην κουζίνα
Μπορείς να αντικαταστήσεις σταδιακά τη μεβράνη και τα πλαστικά σακουλάκια με επαναχρησιμοποιούμενες σακούλες, κερί περιτυλίγματος και ξύλινα σκεύη.
Φωτογραφίες: istock.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ