Project Pan: Η beauty τάση που κάνει θραύση στο TikTok έχει στόχο την αντιμετώπιση της υπερκατανάλωσης

Είμαι σίγουρη ότι έχεις μία τεράστια συλλογή από κραγιόν, φον ντε τεν που έχεις χρησιμοποιήσει μέχρι τη μέση και αφήσει στην άκρη, σπασμένες πούδρες που δεν έχεις πετάξει και σκιές που τελικά δεν φόρεσες ποτέ αν και ήσουν πολύ ενθουσιασμένη όταν τις δοκίμασες για πρώτη φορά. Όλα αυτά βρίσκονται σε νεσεσέρ, κουτιά αλλά και στις τσάντες σου. Ναι, αυτό ονομάζεται υπερκατανάλωση και τα κορίτσια στο TikTok είναι έξαλλα. Αυτός είναι ο λόγος που δημιούργησαν το Project Pan, μια τάση που κάνει θραύση και θέλει να μην αφήνεις ούτε ίχνος beauty προϊόντος στη συσκευασία. 

Η ιδέα είναι απλή: Χρησιμοποίησε τα προϊόντα ομορφιάς και προσωπικής φροντίδας που έχεις πριν αγοράσεις καινούρια. Ακούγεται λιγότερο σαν πρόκληση και περισσότερο σαν κάτι που όλοι θα έπρεπε να κάνουμε έτσι κι αλλιώς, σωστά; 

Πώς λειτουργεί το Project Pan;

Στην αρχή της χρονιάς, οι συμμετέχοντες στο Project Pan κάνουν απογραφή ολόκληρης της beauty συλλογής τους. Αυτό συνήθως σημαίνει ότι ανασύρουν όλα τα προϊόντα απ’ όπου κι αν τα έχουν τοποθετήσει, κρύψει ή ξεχάσει. Αυτή η άσκηση από μόνη της τείνει να είναι σοκαριστική μιας και οι περισσότερες είπαν σχεδόν την ίδια ατάκα: «Αυτό είναι κυριολεκτικά τρελό… δεν πρόκειται να αγοράσω τίποτα για τα επόμενα 10 χρόνια».

Από εκεί και πέρα, οι συμμετέχοντες κάνουν γραπτό αρχείο όλων των προϊόντων τους υπολογίζοντας το συνολικό τους απόθεμα. Στόχος είναι να μειώσουν αυτόν τον αριθμό κατά τη διάρκεια της χρονιάς, «χτυπώντας τον πάτο» (hitting pan), χρησιμοποιώντας δηλαδή κάθε προϊόν μέχρι τον πυθμένα του δοχείου, σε όσο περισσότερα προϊόντα γίνεται, χωρίς να προσθέτουν νέα προϊόντα στη συλλογή τους χωρίς λόγο. Οι περισσότεροι χρήστες μοιράζονται μηνιαίες ή εβδομαδιαίες ενημερώσεις, καταγράφοντας την πρόοδό τους σε συγκεκριμένα προϊόντα.

Στο τέλος της χρονιάς, έχει γίνει παράδοση να συγκρίνουν τα άδεια προϊόντα με τις νέες αγορές.

Θα βοηθήσει πραγματικά το Project Pan να αγοράζεις λιγότερα προϊόντα;

Το Project Pan είναι ένα εξαιρετικό κίνητρο οργάνωσης και μείωσης της υπερκατανάλωσης, να πάρεις χαρτί και μολύβι και να σημειώσεις τι έχεις αλλά και να χρησιμοποιείς τα ήδη υπάρχοντα προϊόντα με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους μέχρι να φτάσουν στον πάτο. Θα καταφέρει όμως όντως να φρενάρει την παρόρμηση να αγοράσεις το τελευταίο υγρό ρουζ ή το φον ντε τεν του αγαπημένου σου beauty brand;

Σύμφωνα με τους ειδικούς η νευροεπιστήμη έχει δείξει σταθερά ότι το να θέτεις έναν στόχο και να παρακολουθείς την πρόοδο ενεργοποιεί το σύστημα ντοπαμίνης, επιτρέποντας ακόμα και μικρά σημάδια προόδου να προκαλέσουν απελευθέρωση ντοπαμίνη. Ωστόσο η ένταση αυτής της ανταμοιβής ποικίλει από άτομο σε άτομο. Το Project Pan διεγείρει τόσο εσωτερικά όσο και εξωτερικά σήματα ανταμοιβής στον εγκέφαλό σου, που μπορεί να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη μακροπρόθεσμη ικανοποίηση σε σχέση με μια παροδική αγορά: Τα social media παρέχουν ένα εξωτερικό κίνητρο, την κοινωνική επιβράβευση. Η εξοικονόμηση χρημάτων είναι επίσης ένα εξωτερικό κίνητρο, και μετά υπάρχει το εσωτερικό κίνητρο να νιώθεις καλά με τον εαυτό σου επειδή σπαταλάς λιγότερο.

Η ξαφνική δημοτικότητα του Project Pan το 2026 θέλει κάτι να μας πει και αυτό είναι ότι οι υπερβολικές αγορές προϊόντων ομορφιάς δεν αποτελούν πλέον επίδειξη όπως παλιά. Αντιθέτως, αναζητάμε προϊόντα που χρησιμοποιούμε και αξίζει πραγματικά να τα ξαναγοράσουμε, αντί να ακολουθούμε τυφλά ό,τι προωθούν οι influencers και οι αλγόριθμοι. 

Το Project Pan δεν προωθεί τον μινιμαλισμό, εξακολουθεί να ενθαρρύνει τους χρήστες να καμαρώνουν online για την κατανάλωση προϊόντων τους. Αλλά η καταγραφή της απόλαυσης που παίρνεις από τα προϊόντα στα οποία έχεις ήδη επενδύσει είναι διαφορετική και πιο ουσιαστική από το να αδειάζεις μια σακούλα γεμάτη ολοκαίνουρια προϊόντα που θα ξεχάσεις τον επόμενο μήνα. Η πρόκληση σέβεται τα μη απαραίτητα αγαπημένα προϊόντα ομορφιάς σου, αρκεί να τα χρησιμοποιείς. Δεν είναι κατά των προϊόντων, είναι κατά της σπατάλης. Μήπως είναι η κατάλληλη στιγμή να το δοκιμάσουμε; 

Photos: iStock